امروز : یکشنبه ۲۱ آذر ۱۳۹۵ برابر است با Sunday 11 December 2016 | درباره ما | تماس با ما

سایت اخبار استان قزوین | اخبار قزوین

سایت اخبار استان قزوین | اخبار قزوین

سایت اخبار استان قزوین | اخبار قزوین

سایت اخبار استان قزوین | اخبار قزوین

سایت اخبار استان قزوین | اخبار قزوین

سایت اخبار استان قزوین | اخبار قزوین

انتخابات | انتخابات قزوین | سایت انتخابات قزوین | اخبار انتخابات شورا قزوین

استانداری قزوین | سایت استانداری قزوین

اخبار بوئین زهرا

اخبار قزوین

خبر قزوین

دانشگاه آزاد بوئین زهرا

شبکه اجتماعی

کلوپ

وبلاگ

  • تاریخ انتشار خبر : سه شنبه ۲۵ اسفند ۱۳۹۴ | کد خبر : 40333
  • تاک پرس گزارش می دهد:
    يكي از كهن ترين رسم هايي كه از دير باز مردم تات زبان تاكستان با شور و شوق خاصي انجام مي داند آيين كُله چارشنبه يا چهارشنبه سوري است كه همين نام بيان كننده ي شادي و سرور آن است.

    به گزارش تاک پرس، کُله چارشنبه و برپایی آن نماینگر برپایی آیینی است که به قصد زدودن ناپاکی ها، پستی ها،تمنای برکت وبهروزی است، چهارشنبه سوری در میان تات های تاکستان روز بدرود و خداحافظی باسالی است که گذشته وازسوی دیگر استقبال از سالی است که در آستانه ی حلول است.

    فلسفه ی کُله چارشنبه

    هر یک از مراسمی که در این روز برپا می شود تاییدی بر این ادعاست نذر و نیاز کردن، شکستن کوزه به قصد رفع بلا وسختی وپیسی سال گذشته ،کک چینی باداس در خانه های اندورنی وبیرونی و… که همه و همه نشان از گریز از ناراحتی ها،افسردگی ها و ناملایمات است که هرکس در حدود زندگی خود در طی سالی که گذشته است باآن مواجه بوده« چون در ایران کهن روزهای هفته رایج نبوده است.

    از این رو آتش افروزی پیش از نوروز در سه شنبه آخر سال انجام نمی گرفته است،بلکه این آتش افروزی درست پیش از آغاز جشن هَمَسپَتمدم یعنی در سیصد وشصتمین روز سال که آغاز روزهای گاسانیک یا «پنجه وه» است انجام می گرفته زیرا آنان بر آن بودند که فرورهای نیاکان در آغاز این روز به زمین فرود می آیند وبرکت ونیک روزی برای خاندان می آورند.

    5

    در همین روزها بود که برای راهنمایی آنان به هنگام آغاز شب در بالای بام یا صحن خانه ها آتش می افروختند و مایه ی آتش را هم از آتش دان ویژه خانه فراهم می آوردند تا آنها راه خاندان خود را باز یابند و به سوی خانواده شتابند.ولی گویا این آتش افروزی درنخستین دوره های اسلامی بهانه ای برای یک قیام سیاسی و مذهبی گشته ودراین روز سنتی و ملی ایرانیان برای رهایی از زیر یوغ بیگانگان قیام کرده اند و جنبشی ملی پدید آمده است.

    در بیشتر روستاهای ایران وبه خصوص مردم تات زبان تاکستان نیز بر این باورند که این قیام را مختار بن ابی عبیده ثقفی و ابراهیم بن ملک برای خون خواهی امام حسین (ع) که داماد و مورد احترام ایرانیان بوده است کرده است .

    به هر حال این آیین بعدها در سه شنبه شب آخر سال بر جای ماند و هنوز هم پایدار است .9» بنابراین رسم آتش افروزی در میان تات های تاکستان از دوجنبه حایز اهمیت است یکی از جنبه ی باستان و دیگری از جنبه ی اسلامی وجنبه ی اسلامی آن به حمایت از قیام مختار و خروجش می باشد.

    رسم آتش افروزی کُله چارشنبه

    آتش در نظر تات زبانان مظهر روشنی ،پاکی، طراوت ،سازندگی ،زندگی ،سلامت و تندرستی ودرنهایت مظهر خداوند بود. تات زبانان تاکستان بر این با ورند که شعله ها و شراره ها ی آتش آنها رااز هر گونه پلیدی و پلشتی پاک می سازند وبه نور مطلق که ذات باری تعالی است می رساند.بیماریها ،زشتی ها،بدیها و آفات و بلایا در عرصه ی تاریکی و ظلمت و مأوا جای دارند.

    شایع ترین و معمولی ترین رسمی که تقریبا در سراسر فضای سرزمین تاکستان و همانند مناطق دیگر ایران زمین انجام می گیرد رسم آتش افروزی است.

    2

    بدین صورت که معمولا سه توده آتش بر پشت بام ها می افروزند و حال در کوچه و برزن آتش می افروزند این سه توده آتش رابا خار (ورگ) یا درختچه های مو، هیزم و غیره می افروزند و گاه روی آتش اسپند می ریزند که چه دانه های آن برای زخم چشم حسودان می باشد و افراد خانه با شادی و هلهله و سرور از روی آتش می گذرند و می گویند :

    «زَردِیم بَا اِشته سُرخی با چِمِه »

    یعنی : زرد رویی، بیماری وناتوانی را از من بستان و سرخی ، شادابی و تندرستی را که در خود داری به من ببخش .

    ویا اخیرا به فارسی می گویند «کُله کُله چارشنبه ،چرا دیر آمدی ، حلوای شیراز آمدی ،سرخی تو از من ،زردی من از تو»

    یعنی :زرد رویی ،رنج ،پیسی و هر چه بلا و نکبت است توای آتش ای رها ننده از من بگیر و سرخ رویی ، شادابی و طراوت را به من ارزانی دار.

    مردم تات زبان تاکستان پس از پایان آتش افروزی خاکستر آن را داخل آب جاری می ریزند و معتقدند که هر کشت گاه با آن مشروب شود حاصلش پربرکت می شود.

    نکته ی دیگر اینکه حتی کوچکترها را نیز بزرگتر ها بغل می گیرند واز روی آتش می گذرانند .

    واژه ی کُله در کُله چارشنبه

    کُله به معنی «آتش و محل آن» می باشدوکُله چارشنبه یعنی مکانی که در آخرین چهارشنبه سال آتش می افروزند وبیشترین معنی که مورد توجه است کُله به معنای یک توده آتش است یعنی یک توده (یک گُل یا گُله)از آتش هست یک گُل ،دو گُل و سه گُل.

    به قلم: روح اله طاهرخانی تاکستانی

    انتهای گزارش/1007/9110

     

    برای دریافت مهمترین اخبار عضو کانال تاک پرس در تلگرام شوید.
  • برچسب ها :
  • نظرات کاربران در "چهارشنبه سوری یا کله چهارشنبه در فرهنگ تاتی"

    نظرات